Асосий мавзулар
31 март 2017

Аmnesty: Ўзбек ҳукумати айғоқчилиги фаоллар ҳаётини оғирлаштирмоқда

Аmnesty International ташкилоти 31 март куни «Қайда бўлма биз сени топамиз» дея номланган ҳисоботини чоп қилди.

Айни ҳисоботида, инсон ҳуқуқлари халқаро ташкилоти Ўзбекистон ҳукуматининг ўз фуқаролари ортидан ҳатто Европа давлатларида ҳам айғоқчилик қилаётганига гувоҳликлар келтирган.

«Айғоқчилик Ўзбекистонда шусиз ҳам репрессив шароитларда қолаётган ҳуқуқ ҳимоячилари, журналистлар, сиёсий фаоллар ва бошқаларнинг аҳволини янада оғирлаштиришга хизмат қилади», дейилади 29 саҳифадан иборат ҳисобот муқаддимасида.

Қўрқув муҳити

Ҳисоботга кўра, Ўзбекистон ҳукумати муҳожирликдаги ўзбекистонликларни ўзининг қўрқув муҳити ва мавҳумлик қобиғига тортмоқда.

Ўзбек жосуслик хизматларининг ноқонуний усуллар ёрдамида фаолларнинг шахсий ҳаётига аралашаётгани, уларнинг телефон, компютер, смартфонларини узлуксиз назоратга олиб, таъқиб қилаётгани етти нафар ўзбекистонлик муҳожир ҳикояси асосида айни ҳисоботдан ўрин олган.

Бу ҳикоялар, маҳфий технологиялар ёрдамидаги пойлоқчилик нафақат муҳожирларнинг, балки уларнинг узоқ-яқин қариндошлари ҳаётига кириб бораётган қўрқув ҳақидадир.

Швециялик фаоллардан бири, оғир ётган холасидан хавотир олиб унга қўнғироқ қилганини эслайди.

Сўзлашув ортидан, милиция уни сўроқ қилган. Кейинчалик у вафот этган. Қариндошлар орасида эса унинг телефонини ким бу одамга берди деган ваҳима-жанжал тарқалган.

Фишинг жабрдийдалари

Ҳисоботдан 2014 йилнинг ноябрида электрон почтаси бузилиши оқибатида 9 йил фаолият юргазган сайтни ёпишга мажбур бўлган Галима Бухарбоева ҳикояси ҳам ўрин олган.

Ўшанда Uznews.net фаолиятига оид ҳужжатлар фишинг – яъни алдов йўли билан почта аккаунти калитларини қўлга киритиш орқали амалга оширилган эди.

Кейинчалик эса почта қутисидан ўғирланган бу ҳужжатлар, Ўзбекистондан ёзаётган журналистларга босим ўтказилишига дастак бўлган.

Уларнинг кўпчилиги мамлакатни ташлаб чиқишга, қолганлари эса журналистикани тарк қилишга мажбур бўлишган.

Шу тариқа, сайт билан ҳамкорлик қилган Дмитрий Тихонов Германияга, Гуласал Камолова ва Василий Марков эса Францияга муҳожирликка кетишга мажбур бўлишганди.

Ҳисоботда уларнинг ҳар бири жосуслик найрангларидан қандай азият кўришгани ҳақида гапиришади.

Амнести талаб ва тавсиялари

Ҳисобот муаллифлари ўзбек ҳукуматини суд қарорисиз, ҳеч бир сабаб билан сўзлашувлар ва ёзишмаларни назорат қилмасликка, мустақил журналистлар аккредитациясига бўлган кучайтирилган талабларни бекор қилишга, чақиради.

Бошқа давлатлардан ва телекоммуникация ширкатларидан эса, токи Ўзбекистонда Инсон ҳуқуқлари бўйича ҳисоботдорлик йўлга қўйилиб, айғоқчилик амаллари талаб даражасида чекланмагунига қадар мамлакатга илғор ахборот олиш технологияларини бермаслик талаб қилинади.

Тўлиқ ҳисоботни бу ерда рус тилида ўқиш мумкин: https://www.facebook.com/yuliy.yusupov?fref=ts

Eltuz.com

Тағин ўқинг
15 феврал 2017
13 феврал куни жазони ўташ муддати тугагани ортидан 69 ëшли Рустам Усмонов қамоқдан чиқарилди. Миллионер Рустам Усмонов 1998 йили ...
22 апрел 2016
Америкалик қўшиқчи 57 яшар Принс ўзининг Миннесотадаги овоз ëзиш студиясида ўлик холда топилди. Қўшиқчи ўлими ҳақида унинг матбуот котиби ...
26 январ 2016
Ўзбек расмий рухонийларини тамсил қилган нашр ҳар бир фуқаро ўқиши керак бўлган китоблар рўйҳатини белгилади. “Ҳар бир ўзбек ўқиши ...
5 октябр 2015
Пахта терими мавсумида мажбурий меҳнатга оид мониторинг ўтказиш мақсадида “Альянс” инсон ҳуқуқлари лидери Елена Урлаева билан 2015 йилнинг 27 ...
Блоглар
28 июл 2017
Шу йилнинг 26 мартида Тошкентнинг «Гранд-кафе» емакхонасида содир бўлган бу воқеада жамиятдаги шафқатсизлик, ҳокимият амалдорларининг ...
23 июл 2017
Бундан юз йил бурун Туркистонда рўй берган бу воқеа минтақанинг бўлинган мамлакатларида бугун турлича талқин ...
22 июл 2017
Эътироз билдиришга уриниб ҳам кўрманг, чунки бу бугуннинг ҳақиқати. Ўзбекистоннинг қайси вилоятига борманг, пахтазорда юрган, ...