Асосий мавзулар
31 март 2017

Аmnesty: Ўзбек ҳукумати айғоқчилиги фаоллар ҳаётини оғирлаштирмоқда

Аmnesty International ташкилоти 31 март куни «Қайда бўлма биз сени топамиз» дея номланган ҳисоботини чоп қилди.

Айни ҳисоботида, инсон ҳуқуқлари халқаро ташкилоти Ўзбекистон ҳукуматининг ўз фуқаролари ортидан ҳатто Европа давлатларида ҳам айғоқчилик қилаётганига гувоҳликлар келтирган.

«Айғоқчилик Ўзбекистонда шусиз ҳам репрессив шароитларда қолаётган ҳуқуқ ҳимоячилари, журналистлар, сиёсий фаоллар ва бошқаларнинг аҳволини янада оғирлаштиришга хизмат қилади», дейилади 29 саҳифадан иборат ҳисобот муқаддимасида.

Қўрқув муҳити

Ҳисоботга кўра, Ўзбекистон ҳукумати муҳожирликдаги ўзбекистонликларни ўзининг қўрқув муҳити ва мавҳумлик қобиғига тортмоқда.

Ўзбек жосуслик хизматларининг ноқонуний усуллар ёрдамида фаолларнинг шахсий ҳаётига аралашаётгани, уларнинг телефон, компютер, смартфонларини узлуксиз назоратга олиб, таъқиб қилаётгани етти нафар ўзбекистонлик муҳожир ҳикояси асосида айни ҳисоботдан ўрин олган.

Бу ҳикоялар, маҳфий технологиялар ёрдамидаги пойлоқчилик нафақат муҳожирларнинг, балки уларнинг узоқ-яқин қариндошлари ҳаётига кириб бораётган қўрқув ҳақидадир.

Швециялик фаоллардан бири, оғир ётган холасидан хавотир олиб унга қўнғироқ қилганини эслайди.

Сўзлашув ортидан, милиция уни сўроқ қилган. Кейинчалик у вафот этган. Қариндошлар орасида эса унинг телефонини ким бу одамга берди деган ваҳима-жанжал тарқалган.

Фишинг жабрдийдалари

Ҳисоботдан 2014 йилнинг ноябрида электрон почтаси бузилиши оқибатида 9 йил фаолият юргазган сайтни ёпишга мажбур бўлган Галима Бухарбоева ҳикояси ҳам ўрин олган.

Ўшанда Uznews.net фаолиятига оид ҳужжатлар фишинг – яъни алдов йўли билан почта аккаунти калитларини қўлга киритиш орқали амалга оширилган эди.

Кейинчалик эса почта қутисидан ўғирланган бу ҳужжатлар, Ўзбекистондан ёзаётган журналистларга босим ўтказилишига дастак бўлган.

Уларнинг кўпчилиги мамлакатни ташлаб чиқишга, қолганлари эса журналистикани тарк қилишга мажбур бўлишган.

Шу тариқа, сайт билан ҳамкорлик қилган Дмитрий Тихонов Германияга, Гуласал Камолова ва Василий Марков эса Францияга муҳожирликка кетишга мажбур бўлишганди.

Ҳисоботда уларнинг ҳар бири жосуслик найрангларидан қандай азият кўришгани ҳақида гапиришади.

Амнести талаб ва тавсиялари

Ҳисобот муаллифлари ўзбек ҳукуматини суд қарорисиз, ҳеч бир сабаб билан сўзлашувлар ва ёзишмаларни назорат қилмасликка, мустақил журналистлар аккредитациясига бўлган кучайтирилган талабларни бекор қилишга, чақиради.

Бошқа давлатлардан ва телекоммуникация ширкатларидан эса, токи Ўзбекистонда Инсон ҳуқуқлари бўйича ҳисоботдорлик йўлга қўйилиб, айғоқчилик амаллари талаб даражасида чекланмагунига қадар мамлакатга илғор ахборот олиш технологияларини бермаслик талаб қилинади.

Тўлиқ ҳисоботни бу ерда рус тилида ўқиш мумкин: https://www.facebook.com/yuliy.yusupov?fref=ts

Eltuz.com

Тағин ўқинг
14 декабр 2015
Малоҳат Эшонқулова Eltuz.com Улар “Дўстлик” туман соғлиқни сақлаш тизими тиббиёт ходимлари эди. Дам олиш куни бўлишига қарамай улар, эрта ...
20 июл 2016
Одатдагидек, бу ишга, яъни ғўза ниҳолларини чеканка қилиш ишларига ҳам бюджет ташкилотлари ходимлари – боғча опалар, ўқитувчилар, шифокор ва ...
27 сентябр 2017
Президент Мирзиёев ваъдаларига ишониб ватанга қайган диссидент ёзувчи Нурилла Отахонов (Нуруллох Муҳаммад Рауфхон)нинг, 27 сентябр куни Тошкент аэропортида ҳибсга ...
4 май 2017
Ҳожимурод, ўз қаҳрамонликлари билан донг чиқарган, бирор ёққа борганида туғ кўтарган, атрофида от ўйнатиб, уни кузатиб борувчи ўнлаб муридларсиз ...
Блоглар
14 декабр 2017
14 декабрь куни таниқли фоторассом Умида Аҳмедова ўзининг фейсбук саҳифасида бузилаётган Киночилар уйи ҳаробаларини суратга ...
12 декабр 2017
«Ижтимоий фикр» барака топсин, яна раҳбарга ёқадиган, ақлини таниганларнинг истеҳзосига сабаб бўладиган навбатдаги сўрови натижасини ...
11 декабр 2017
9 декабрдан Тошкент шаҳридаги умумий овқатланиш шохобчаларини табиий газ тармоғидан бутунлай узиш бошланди. Газ идораси ...