Вақт машинаси
18 апрел 2018

18 апрель – Аврангзеб мушриклар ибодатхоналарини вайрон қилишни буюрди

Аврангзеб (тож безаги) дея тарихга кирган Абул Музаффар Муҳиддин Муҳаммад Оламгир (1618—1707) Ҳиндистонда Буюк мўғуллар империяси дея аталган давлатнинг подшоҳи эди.

Султон Муҳаммад Аврангзеб Баҳодир Шоҳ Жаҳон ва Мумтоз Маҳалнинг учинчи ўғлидир.

Математика ва фикҳ бўйича етук олим даражасида илми бўлганини тарихчилар ëзади.

Улкан сулола вакили ва подшоҳ бўлишига қарамай, фақир мусулмон каби кийиниб, камтарона яшагани айтилади.

Аврангзеб Қуръонни ёд билар, талайгина шеърларни ёддан ўқир, ўзи ҳам шеър ёзарди. Аммо қаттиққўл, қон тўкишни оддий бир зарурат деб билувчи тошбағир киши эди.

У қирқ тўққиз йил ҳукмронлик қилиб, 1707 йилда 89 ёшида Аҳмадобод шаҳрида вафот этди.

Ҳиндистонда Ислом динининг ëйилиши Аврангзеб исми билан боғланади. Аврангзеб ўзидан олдинги темурий ҳукмдорларнинг мушрик ва оташпарастларга тоқатлилик сиëсатини тўхтатиб, буддавийлар ибодатхоналарини вайрон қилади.

Мусулмон бўлмаганларга жизя солиғини солади.

Бугунги тил билан айтганда, Аврангзеб сиëсатда ИШИД ва салафийлар форматида иш кўради.

Аврангзеб Ҳиндистонда кенг ëйилган нақшбандийлик ва бошқа суфийлик тариқатларини ширкка тенглаштириб, таъқиб ва тазйиқ остига олади.

Аврангзеб 1658 йилда акаси Доро Шукуҳни асирга олгач, отаси Шоҳ Жаҳонни ҳам тахтдан тушириб, қасрда маҳбусликда сақлайди.

Кўп ўтмай, укаси Муродбахшни ҳам ушлаб зиндонга ташлайди ва ўша ерда бўғиб ўлдиртиради.

Кичик акаси Шоҳ Шужў дарбадарликда Бирма тупроғига ўтиб, ўша ерда бутун оила аъзолари билан бирга қароқчилар қўлида ўлиб кетади.

Катта акаси Доро Шукуҳни динсизликда айблаб, зиндондан олиб чиқади ва шаҳар майдонида бошини кестиради. Ўша куниёқ Доро Шукуҳнинг кесилган бошини лаганга солиб, маҳбусликда ётган касал отаси Шоҳ Жаҳон олдига киритади.

Шоҳ Жаҳон эса маҳбусликда саккиз йил йиғлаб-йиғлаб, кўзи кўр бўлиб, оламдан ўтади.

Аврангзеб эса қирқ тўққиз йил ҳукмронлик қилади.

«Тазкират ул-ҳавотун»да айтилишича, Аврангзебнинг беш ўғли ва беш қизи бўлган. Ўғиллари – Муҳаммад Султон, Муаззам Шоҳ (кейинчалик Баҳодир Шоҳ), Аъзам Шоҳ, Муҳаммад, Амин Ком Бахш; қизлари — Бадринисо бегим, Зебуннисо бегим, Зийнатнисо бегим, Зубдатнисо бегим ва Меҳринисо бегимлардир.

Зебуннисо бегим ўз замонасининг фозила аёлларидан Ҳафиза Марямбону қўлида савод чиқарган.

Отаси Зебуннисонинг шоирлик истеъдодини пайқаб, унга ўз даврининг етук олимларидан Мулло Муҳаммад Ашраф Исфаҳоний ва Мулло Жовонни муаллим қилиб тайинлайди.

Зебуннисо бегим забардаст шоира, етук олима, танбур чертувчи уста созанда ва моҳир хаттот бўлиб етишади.

Eltuz.com

Тағин ўқинг
6 сентябр 2016
Дунёдан ўтган Ўзбекистон президенти Ислом Каримов хотирасига бутун мамлакат бўйлаб ош тарқатиш буюрилган. Имомлар ва маҳалла фаоллари бошчилигидаги ош ...
25 январ 2017
Журналистларни ҳимоя қилиш қўмитасининг мактуби менга 25 йиллик журналистик фаолиятимда ҳукумат тарафидан ёпилган ва мен ишлаган «Эрк», «Муносабат», ТВ ...
11 март 2016
7 ва 8 март кунлари жахоннинг кўзга кўринган пахта саноати корхоналари вакиллари, олимлар, сиёсатчилар, таниқли хуқуқбонлар ва журналистлар иштирокида ...
23 август 2017
Муҳаммад Солиҳ шоир ва сиёсатчи. 1949 йил 20 декабрда Хоразмнинг Урганч туманида дунёга келган. Тошкент Давлат Университетининг журналистика факультети ...
Блоглар
19 октябр 2018
Муҳаммад Бекжон эсдаликларидан иборат биринчи китобнинг сўнгги қисми 1999 йил 16 февраль портлашлари ёритилган мақолаларга ...
19 октябр 2018
Россиянинг Ўзбекистонда АЭС қуриш ғояси ўзбек жамоатчилигининг жиддий хавотирларига сабаб бўлмоқда. «Элтуз» нашри «Кўзқараш» рукни ...
17 октябр 2018
Москванинг Якиманка туманидаги хиёбонга ўрнатилган, 16 октябрь куни очилиши кутилган Ислом Каримов ҳайкали эртаси куни ...