Асосий мавзулар
16 август 2019

Тўпга тутилаётган Дўст

Бундан бир қанча вақт муқаддам интернетда эълон қилинган “Пуфак” сарлавҳали мақоласи ортидан таниқли ёзувчи, Каримов даврининг нуфузли мулозимларидан бири Мурод Муҳаммад Дўст бугунги тузум маддоҳларининг зарбалари остида қолди. 

Дўстга қарши ҳужумни унинг мақоласи чоп этилишидан кўп ўтмай президент Шавкат Мирзиёевнинг энг йирик маддоҳлари сафида олдинги ўринларда турган хориждаги оммабоп сайтлардан бирининг эгаси ўзининг ютубдаги канали орқали бошлаб берди. 

Унинг шахсиятга тегувчи танқидларини бугунги кунда амалдорга айланган таниқли журналистлардан бири қўллаб-қувватлади.

Хўш, Мурод Муҳаммад Дўст нима “гуноҳ” қилган эдики, тузум “ҳимоячилари”нинг қақшатқич зарбаларига дучор қилинмоқда?

Гап шундаки, ёзувчи мамлакатнинг ҳар бир бурчагида “сити”лар қурилиши юзасидан ўзгачароқ фикр билдирган, айниқса, уларни қураётган фирмалар фаолияти шубҳали эканига ишора қилган эди. 

“Саноқсиз ситилар, йилда бир марта мажлис ўтадиган ҳашаматли бинолар, зўрлаб тиқиштирилаётган турли “намунали” уйлар, бойларга аталган, лекин ҳалигача харидор топилмай бўм-бўш турган қасрнамо уйлар узра буюк бир пуфак шишиб келмоқдаки, бир-икки йил ичида пақ этиб ёрилиб кетиши муқаррар”, деб ёзган эди Дўст.

Кутилмаганда бу фикрлар Ўзбекистондаги мавжуд тузум маддоҳларининг кескин (катта эҳтимолки, уюштирилган) норозиликларига дучор бўлди. 

Қайсидир журналда Мурод Муҳаммад Дўст билан чиққан суҳбатни ўз нашрида кўчириб босгани учун “Ўзбекистон адабиёти ва санъати” газетаси бош муҳаррири Ўктам Мирзаёр дарҳол ишдан ҳайдалиб, лаш-лушини шоша-пиша  кўтарганча таҳририятни тарк этди. 

Ўктам Мирзаёрни ҳамкасблари ўта сиёсий ҳушёр, чапанича айтганда, қўрқоқлиги учун ҳар бир чиқадиган мақолани энига ва бўйига сиёсий цензурадан ўтказиб, кейин босадиган ижодкор сифатида танийди. 

Аммо шундай сиёсий ҳушёр бош муҳаррир ҳам “Пуфак” юқорининг норозиликларига сабаб бўлаётганини сезмай қолиб, Дўст билан суҳбатни чоп этиб қўйди ва бунинг товонини тўлади. 

Ўктам Мирзаёр “дунёга очилиб бораётган” Ўзбекистондаги сиёсий цензуранинг илк қурбонларидан бири бўлди, дейиш мумкин. 

Орадан сал ўтмай, эски каримовпараст, бугунги кунда эса меросхўрипараст бир ёзувчи давлатнинг расмий ахборот агентлиги сайтида Мурод Муҳаммад Дўстни унинг шахсига теккан ҳолда роса “фош қилди”. 

Гўёки Каримов даврида тилла товоқда суяк кемирган ёзувчи янги ҳукмдор даврида ҳам шундан умидвор бўлган, аммо мужда бўлавермагач, ўзини эслатиб қўйиш учун “Пуфак” шиширган. 

Кейин ҳам ўша юқорида эслатганимиз хориждаги оммавий сайт Дўстга қарши бир неча ҳамлалар қилди (бу ерда ва бу ерда). 

Мурод Муҳаммад Дўст шахси ва кимга душману кимга дўстлиги алоҳида мавзу. 

Лекин биз унинг ўзгача фикри ҳукмрон тузум маддоҳлари томонидан бунчалик қаттиқ танқидлар билан қарши олинганига эътибор қаратишни лозим топдик. 

Зеро, бу чиқишлар Ўзбекистонда ҳали ҳам эркин фикрга тоқатсизлик даражаси юқори эканидан, эндигина уйғонаётган фикр эркинлигини бўғишга қарши бўлган кучлар ҳали ҳам ўз мавқеини бой бергиси келмаётганидан дарак беради. 

Бу ҳаракатларнинг юқоридан бошқарилаётгани кўриниб тургани эътиборга олинса, олдинга бир қадам ташлаган, бугун ўзини ислоҳотчи сифатида кўрсатишга уринаётган ҳукмрон гуруҳ исталган вақтда икки қадам ортга чекинишдан тоймаслигини тахмин қилиш қийин эмас. 

“Элтуз”нинг Ўзбекистондаги ҳамкори
Eltuz.com

Тағин ўқинг
12 январ 2017
Kun.uz сайти гарчи майда-чуйда бўлса-да, муаммоларни кўтариб чиқишда давом этмоқда. Бу муаммоларнинг ечимлари ва сабаблари чуқур очиб берилмаётганига қарамай, ...
6 июл 2019
“Элтуз” нашри жамоаси бир ҳафта давомида Германия пойтахти Берлинда янги режаларни белгилаб олди ва навбатдаги тренингдан кейин уч ҳафталик ...
12 сентябр 2019
“Биздан жиз-з!”нинг бугунги сонида Дўстназар Худойназаров товуқ кабоб қандай тайёрланишини намойиш қилади. Бу галги видео Швециянинг сўлим табиати фонида ...
9 январ 2018
6 январдан инстаграм ва фейсбук саҳифаларида стихияли тарзда ўзбеклар дўппи флешмобини бошлашди. Унга тармоқда бошқа миллатлар ҳам қўшилишди. Зардўзию ...
Блоглар
23 сентябр 2019
Адолат излаб Хоразмдан Тошкентга йўлга чиққан “ЭРК” Демократик партияси аъзоси, шоир ва журналист Маҳмуд Ражабнинг ...
18 сентябр 2019
Шу кунларда ЎзА журналисти Анора Содиқова ўзбек тилининг Ўзбекистонда ривожланишини қўллаб чиқишлар қилди. Таниқли ўзбек ...
11 сентябр 2019
Ибтидосида айтай, мен шоир ёки бастакор, ё-да ҳофиз эмасман. Шеърга ўхшаган бир нарсаларни ёзиб, уларга ...