Vaqt mashinasi
18 may 2020

18 may – Bir surat tarixi: Abdullabek va Rahbarxon sevgi hikoyasi

1914 yilning 18 mayi deya tarix yozilgan bu surat markazida turgan Abdullabekning evarasi, shu kunlarda Toshkentda yashayotgan Umida Haqnazar Eltuz.com ga o‘z bobosi haqida maqola yozib berdi.

rasm1402Toshkentning so‘nggi romantigi

1914 yilning 18 mayida Frantsiyaning Yelisey saroyida Daniya qiroli sharafiga ziyofat berildi. Rimdagi tamaki fabrikasi ishchilari ish tashladi. Tokioda o‘n beshinchi odam o‘latga chalinib o‘ldi. Dengizda halokatga uchragan «Solferino» kemasiga badaviy arablar hujum qildi. Tiflisda ilk texnika dorilfununi binosiga tamal toshi qo‘yildi.

Aynan 18 may kuni Rossiya imperiyasi orqa hovlisi sifatida ko‘rilgan Turkistonning Toshkent shahridagi fotostudiyaga jadid yoshlar – Abdullabek, Abdunosir, Omon va Badir kirib keldi.

rasm1403Rasmdagi Abdullabek mening katta bobom bo‘ladi. Abdullabek Mirzaahmadbek (Niyozbek) va Zulayho begim oilasidagi to‘rt o‘g‘ilning ikkinchisi edi.

Tabiatan kamtar, zakiy va romantik odam bo‘lgan, Yevropa qadriyatlari asosida tahsil olgan Abdullabek ayollarga ehtirom bilan qarar, ularning qalbi va aqlini zabt qilish istagida edi.

Abdullabek 24 yoshga kirganida Toshkentning aslzoda xonadonlaridan birida kamol topgan Rahbarxon degan ayolni sevib qoladi. Rahbarxonning ota-onasi esa uni diniy ulamolardan birining o‘g‘liga unashtirib qo‘yishgandi. Fotihani buzish o‘sha davrda oila sha'niga darz keltirishi mumkin edi.

rasm1405Abdullabek va Rahbarxon qochishga ahd qilishadi. Sevishganlar poezdga o‘tirib, imperiya boshkenti Sankt–Peterburgga kelishadi. Bu nikohdan Muhabbat degan qizaloq dunyoga keladi.

Sankt-Peterburgning rutubatli havosi toshkentlik oshiqlar tabiatiga to‘g‘ri kelmaydi. Ikki yillik g‘urbat so‘nggida ular Toshkentga qaytishadi.

Sankt-Peterburgning nam havosida zotiljam kasaliga yo‘liqqan Rahbarxon olamdan o‘tadi. O‘limini sezgan ayol eriga vasiyat qilib, “olti oydan keyin albatta uylaning, qizim onasiz o‘smasin”, deydi.

Ammo onasining o‘limidan sal o‘tmay qizaloq ham vafot qiladi. Shu tariqa toshkentlik romantikning sevgi hikoyasi fojeaviy yakun topadi.

Keyinchalik Abdullabek boshqa ayolga uylanib bola-chaqalik bo‘ldi, bu endi ayri hikoya. Abdullabekning o‘zi esa 1925 yili olamdan o‘tgan.

Umida Haqnazar

Eltuz.com

Tag‘in o‘qing
14 mart 2019
Juda g‘alati ishlar bo‘lyaptiki, na jim turib bo‘ladi va na gapirib. Ammo “qilingan ishdan pushaymon qilinmagan ishdan pushaymondan yaxshiroq”, ...
20 oktyabr 2016
18-19 oktyabr kunlari Shvetsiya poytaxtida o‘tgan tadbirlarda O‘zbekistondagi bugungi siyosat, So‘z erkinligi, vijdon mahkumlari va paxtachilikdagi majburiy mehnat muammolari ...
19 iyun 2019
O‘zbekistonda mahalla raisi tili bilan mamlakat poytaxti Toshkentda fuqarolarni ro‘yxatga olish tizimini yanada kuchaytirish, xususan, mahalladan ma'lumotnoma olish amaliyotini ...
12 iyun 2019
Shved apellyatsiya sudi “Islomiy davlat” terror tashkilotining Shvetsiyadagi portlashlarini uyushtirishda ayblanib yetti yilga qamalgan 46 yashar Farhod Toshmuhammedov (Shvetsiyaga ...
Bloglar
2 iyul 2020
6-sinfda o‘qirdim, Kampuchiyada davlat to‘ntarishi bo‘lib hukumatga Pol Pot rahbarligidagi “Qizil kxmerlar” kelganini, ular butun ...
25 iyun 2020
​​Xalqaro press-klubda matbuot anjumani bo‘lib o‘tibdi, unda Inson huquqlari bo‘yicha Milliy markaz direktori Akmal Saidov ...
21 iyun 2020
(bo‘lgan voqea) Tarjimon sifatida Rossiyaning militsiya bo‘limlaridan biriga chaqirishgan edi. Bo‘limda jinoyatchi sifatida gumon qilingan ...