Cатира
7 ноябр 2018

Бизнесни расмийлашириш осонлашди, юритиш эмас

Яқинда Жаҳон банки томонидан эълон қилинган “Бизнес юритиш” (Doing business) рейтингида Ўзбекистон 76-ўринни эгаллади.

Яъни мамлакат ўтган йилдаги ўрнидан икки поғона пастлаб, минтақа давлатлари бўлмиш Қозоғистон (28-ўрин) ва Қирғизистондан (70-ўрин) кўра ёмонроқ, Тожикистондан (126-ўрин) яхшироқ натижа кўрсатди.

Ҳолбуки, ўтган йили Вазирлар Маҳкамаси “Бизнес юритиш” рейтингида Ўзбекистоннинг позициясини яхшилаш мақсадида махсус комиссия тузиш ҳақида қарор қабул қилганди.

Мазкур қарорда ҳар йили Ўзбекистоннинг ушбу рейтингдаги позициясини 10 поғонага яхшилаш, 2021 йилга бориб мамлакатнинг рейтингдаги ўрнини 40-поғонага чиқариш кўзда тутилганди.

Ўзбекистон ўзини бизнес учун кенг йўл очаётган давлат сифатида кўз-кўз қилишга уринаётган бир пайтда бу йилги рейтингда ўтган йилдагидан ҳам ёмон натижа қайд этгани мамлакат имижи учун бир зарба бўлди, дейиш мумкин.

Қолаверса, бу ўтган йили тузилган махсус комиссия ишига берилган ўзига хос баҳо ҳамдир. Бундай комиссияни энди нима қилиш керак? Балки ҳайдаш керакдир?!

Зеро, шу комиссия тузилишидан аввал, яъни ўтган йилги рейтингда Ўзбекистон ўз позициясини бирданига 13 поғона яхшилаб олган эди.

Шу ўринда бир эслатма. Комиссия зиммасига бизнес учун шароитларни яхшилаш бўйича вазифаларини бажармаётган давлат органлари раҳбарларини жавобгарликка тортиш чораларини қабул қилиш бўйича таклифлар киритиш масъулияти ҳам юкланган эди.

Жаҳон банки рейтингидаги натижа учун энди кимга чора кўриш керак, деган савол туғилса, балки ўз вазифасини эплай олмаётган мана шу комиссия аъзоларига, деган жавоб тўғри бўлмасмикин?

Ўтган икки йил давомида ҳақиқатан ҳам Ўзбекистонда бизнеснинг ишини осонлаштиришга қаратилган бир қанча чоралар кўрилди.

Грузиядан қандайдир ислоҳотчи вазир таклиф этилиб, унинг маслаҳатлари олинди. Жанубий кореялик ислоҳотчилар эса ўзимизнинг одамлардек бўлиб кетди.

Аммо натижа ёмонлашди, яхшиланмади. Россиянинг эндиликда марҳум собиқ бош вазири Виктор Черномирдин айтганидек, “яхшироқ бўлишга ҳаракат қилдик, натижа эса аввалгидек” бўлиб чиқди.

Рейтинг ўз йўлига, лекин бир жиҳатни тан олиш керак – Ўзбекистонда тадбиркорлик субъектини ташкил этиш аввалги даврлардагидан кўра анча яхшиланган. Ҳозир давлат хизматлари марказлари орқали бу ишни жуда тез амалга ошириш мумкин.

“Фирма очиш осонлашди, лекин бизнесни ривожлантиришга тўсиқлар ҳамон олдинги даврлардагидек”, дейди “Элтуз” билан суҳбатлашган тадбиркорлардан бири.

Унинг сўзларига кўра, бизнесни текширишлар камайтирилгани айтилаётган бўлса-да, аслида аҳвол камроқ ўзгарган.

“Ўзим яқинда гейм клуб очгандим. Очиш жуда осон бўлди. Лекин кечқурун униси келиб ёп дейди, буниси келиб ёп дейди, тўғриси, ижара пулидан ошириб ривожланиб кетиш имконияти кам бўлиб қоляпти”, дейди тадбиркор.

Бизнесга нисбатан тазйиқлар пахта терими мавсумида кучайганини ҳам кузатиш мумкин. Хусусан, тадбиркорлардан пахта терими учун мажбурий тарзда пул йиғиб олиниши ҳолатларини эслаш кифоя.

Баҳодир Шариф
Eltuz.com

Тағин ўқинг
11 январ 2021
Таниқли шоир Баҳром Рўзимуҳаммад 60 ёшда Баҳром ака индамайгина олтмишга кирибди. Ботинан қаралганда, ундай эмас. Баҳром ака индамайгина олтмишга ...
20 март 2024
Салом қадрли мухлислар, Элтуз порталига келган навбатдаги 5 та мактубни ўқиб эшиттирамиз. Хатлар ёғилишда давом этмоқда. Уларнинг ҳар бири чуқур ...
17 апрел 2018
Cинов тариқасида тақдим этилаётган, 15 апрелда суратлари пайдо бўлган мактаб формаси ижтимоий тармоқда баҳсларни келтириб чиқармоқда. «Шарқ либослари» дизайнерлик ...
13 май 2021
2005 йилнинг 13 майда «акрамийлар» деб аталган гуруҳ вакиллари Андижонда ҳарбий қисмга ҳужум қилиб, қуролларни қўлга киритишган. Кейин улар ...
Блоглар
11 май 2024
1944 йилнинг 11 майида Сталин барча қрим татарларини Қримдан сургун қилиш ҳақидаги машъум қарорни имзолади. ...
6 май 2024
Ҳайрли кун! Урганч шаҳрида яшайман. Бугун қуйидаги воқеа юз берди: мен автобусда телефонда гаплашиб тургандим. ...
30 апрел 2024
1990 йилнинг 30 апрелида мустақил Ўзбекистон тарихидаги илк демократик партия – «Эрк»нинг таъсис қурултойи бўлиб ...