Асосий мавзулар
16 март 2017

Ойлиги кейинги маошгача етмайдиган ўзбеклар

Сўнгги вақтларда мамлакатда коррупция мавзуси фаол муҳокама этилаётганига ишора қилган Кun.uz сайти Kommersant.uz интернет нашрига асосланган ҳолда иқтисодчи эксперт Юлий Юсуповнинг Ўзбекистондаги мазкур иллат сабабларига оид фикрларини эълон қилди.

Экспертнинг фикрича, коррупциянинг биринчи сабаби фуқароларнинг бизнес юритиши ва тадбиркорлик фаолияти билан шуғулланиши учун турли хил рухсатларни бериш борасида давлат органлари ва мулозимларнинг кенг ваколатларидир. Бу ҳолатда, аввало, таъмагирлик ва пора олиш учун имконият ҳам кенгаяди.

“Масалан, нақд пулларни бериш борасида маъмурий тўсиқлар тижорат банклари, банк ишчилари, савдо ташкилотларига пулларни нақдлаштиришда “шапка” олиш учун қулай шароитдир”, дейилади мақолада.

Унда ёзилишича, давлат ва мулозимларнинг бозор механизмлари ишига турли усулда аралашуви ҳам коррупциянинг илдизига сув қуяди. Нархларни бошқариш, фоиз ставкаларини белгилаш, алмашув курси, захираларни марказдан тақсимлаш, айрим корхоналарга турлича имтиёзлар бериш кабилар шулар жумласидандир.

Муаллиф юқори солиқ ва божхона тўловлари яширин иқтисодиёт ва коррупцияга қулай шароит яратишини таъкидлар экан, шу пайтгача ҳукумат ва маҳаллий матбуотнинг оғиз кўпиртириб айтаётган бир мақтовини йўққа чиқаради.

Сир эмаски, Ўзбекистон ҳукумати ва матбуоти мамлакатда “оқилона солиқ сиёсати” юргизилаётгани, “солиқ юки камлиги”, “солиқдан кўплаб имтиёзлар” мавжудлиги борасида тинимсиз “қулоққа лағмон илиб келади”.

Шунинг орқасидан тадбиркорлик ривожланаётгани, хориж сармоялари ҳажми кун сайин кўпаяётгани айтилади.

Аслида, мақолада келтирилган рақамларга таянилса, мамлакатда солиқ юки жуда оғир экан, у коррупция урчишига йўналтирилган экан.

“Ўзбекистон иқтисодиётига солиқ юки дунёдаги ривожланаётган мамлакатлардаги энг юқорилардан биридир. У ялпи ички маҳсулотнинг 30-35 фоизини ташкил этади… Йилига аҳоли жон бошига ЯИМ миқдори 2000 долларни ташкил этадиган мамлакатлар учун солиқ юкининг 15-20 фоиз бўлиши мақбулдир. Божхона тўловлари даражаси бўйича ҳам биз дунёдаги энг юқори ўринларда турамиз”, дейди муаллиф.

Кўп йиллар давомида матбуот томонидан ҳаспўшлаб келинган муаммолар негизидаги ҳақиқат, аксарият ватандошларимизнинг ойлиги кейинги маошигача етмаслиги, кўпчиликнинг тирикчилик илинжида кимдандир қарз олишга мажбурлиги, кўплаб эркинликлар чеклангани, одамларнинг қилган меҳнатлари учун арзимас ҳақ олишларидадир.

Баҳодир Шариф
Ўзбекистонлик газетхон таҳаллуси
Eltuz.com

Тағин ўқинг
4 октябр 2018
Бугун ўзбек тарихидаги энг қайғули сана. Бундан роппа-роса 80 йил бурун, 1938 йилнинг 4 октябрида ўзбек миллати ойдинларидан иборат ...
26 март 2020
24 мартдан бошлаб ҳукумат қарори билан коронавирус тарқалишига қарши кучайтирилган тартиб эълон қилинди. Вирусга чалингани аниқланганлар карантин манзилларига олиб ...
30 март 2017
Андижонда кўпчилик оилалар кредитга олган товуқларини қайтариб бермоқда. Юзта товуқ боқишга қизиқиб кўрган андижонлик С.Хайдаровнинг айтишича, одамларга берилаётган товуқларнинг ...
20 июн 2019
Республика бош прокурори Отабек Баҳриддинович Муродовнинг вазифасидан озод этилгани ва унинг ўрнига Ўзбекистон Сенати раиси бўлиб келган Ниғматилла Йўлдошев ...
Блоглар
7 апрел 2020
Коронавирус шароитида кўрпанинг қатидаги пуллар аста харж бўляпти. Камбағал уч-тўрт сўм пулини тахмонга йиғилган янги ...
6 апрел 2020
Карантин боис уйда ўтирган ўзбек шоири ва мухолифат лидери Муҳаммад Солиҳ эндиликда китоб ўқишга ва ...
30 март 2020
Туман марказига бориб келдим. Ишим бор эди. Қалампир ва помидор кўчатлар сотяпти экан. “Помидор кўчати ...