Дайжест
8 август 2016

«Маънавият ўғрилари» номма-ном саналди

«Ҳуррият» газетасида (03.08.16) чоп этилган «Жамиятни ҳалокатдан қутқарувчи куч» сарлавҳали мақолада Чор Россияси ва шўролар даврида халқимизнинг маънавий бойликларини талон-тарож қилган шахсларнинг бир қисми номма-ном санаб ўтилади.

Албатта, мақола анъанавий равишда «президентимиз раҳнамолигида қилинган ишлар» тўғрисидаги ҳар куни ҳамма жойда тилдан тушмаётган сўзлар билан бошланади.

Мақола муаллифи давлат раҳбарининг мустақилликнинг 25 йиллигига тайёргарлик кўриш ва уни ўтказиш тўғрисидаги қарори «аслида олганда мамлакатимиз ва халқимизнинг демократик ислоҳотларни чуқурлаштириш ва фуқаролик жамиятини ривожлантириш, олдимиздаги олий мақсад – дунёнинг энг тараққий этган давлатлари қаторига қўшилиш йўлидаги саъй-ҳаракатларнинг таҳлили ҳисобланиши»ни таъкидлаган.

Билмадик, агар қарор қандайдир бир қонунчилик ҳужжати эмас, шунча йиллик мустақил тараққиёт йўлимиз таҳлили экан, балки уни ҳам алоҳида китоб қилиб чиқариш керакдир!

Хуллас, кейин мақолада шўролар ҳукмронлиги даврида, 1989 йил 28 ноябрда «мамлакатимиз раҳбари маданиятимиз, маънавиятимиз мустабид тузум даврида оғир қийинчиликларни бошидан кечирганини, халқимизни ўз миллий маданий меросидан ажратиб ташлаш сиёсати авжга чиққанини қайд этиб, маданият манбаларига қайтиш ғоят қийин кечмоқда», дегани эслатилади.

Муаллиф шўро мафкурасининг бундай аянчли ҳаракатларига мисол келтириб, гапни чор Россияси босқинидан бошлайди.

Унинг билдиришича, Хивага юришда Кауфманга ҳамроҳлик қилган шарқшунос А.Кун 300 дан ортиқ нодир шарқ қўлёзмаларини император кутубхонасига топширган. 1895 йилда Амир Темур мақбарасидаги ўйма эшик кўчириб олиниб, Петербургга жўнатилган.

1915-1916 йилларда шарқшунос Б.Иванов Бухоро мадрасалари вақф кутубхоналаридан 1125 та нодир қўлёзмани олиб, Россия ва Европанинг кўплаб музей, кутубхоналарига сотиб юборган.

Шўролар даврида эса ҳаваскор археолог Ж.Кастенье 500 дан ортиқ нодир қўлёзма ва буюмларни, Петербургдаги СССР халқлари этнографияси музейи ходими С.Рудин 8 йилда 4 мингдан ортиқ осори-атиқани юртимиздан ташиб кетган.

Мана шу маънавият ўғриларининг қилмишларини бирма-бир санаган муаллиф асосий мақсадга кўчади ва эътиборини президентимизнинг «маънавиятимизни юксалтириш» йўлида қилган ишлари ва ёзган асарларига қаратади.

Аммо мустақиллик байрами кайфиятини бузиб қўйишни истамайди шекилли, истиқлол йилларида мамлакатимиз музейларидан ўғирланиб, хорижга олиб чиқиб кетилган санъат асарлари, маънавий бойликларимиз ҳақида сўз очмайди.

Албатта, улар қандай қилиб хорижда пайдо бўлиб қолганига сабаб бўлган казо-казоларнинг номларини ҳам эътибордан четда қолдиради. Ҳар ҳолда ўғри ўзимизники-да, деган истиҳолага борган бўлса керак муаллиф.

Eltuz.com

Тағин ўқинг
23 март 2016
22 март куни Жиззах вилоят жиноий ишлар судида бўлиб ўтган аппеляция махкамасида, судланувчилар Арамаис Авакян, Фурқат Жўраев, Бектемир Умрзоқов ...
4 апрел 2017
1914 йилнинг 4 апрелида Тошкентда ҳунарманд оиласидан чиққан Убайдулла Хўжаев (Убайдулла Асадуллахўжаев) «Садои Туркистон» газетасини ташкил этди ва бу ...
17 июл 2016
Амалга ошмаган ҳарбий тўнтариш ортидан 2745 судья лавозимидан четлатилди. Улар орасида Туркия Олий хакамлар кенгашининг 5 аъзоси бор. Улар ...
26 май 2016
Тошкент марказидаги Космонавтлар хиёбонида яшовчи SH Kuryazova кабель ва йўлдош антенналар симлари узиб ташланганидан ёзғирди. У Фейсбукда ўз ҳасратини ...
Блоглар
16 октябр 2017
Ҳар дам олиш кунлари Тошкентдаги турли вазирликлар, давлат қўмиталари, сон-саноқсиз бюджет ташкилотлар олди эрта тонгдан ...
13 октябр 2017
9 октябр куни Ўзбекистон бош вазири ўринбосари Танзила Норбоева, (фото: чапдаги расм) nuz.uz нашри орқали ...
9 октябр 2017
«Талқончи» нон ушатишда давом этади… Ўзбек махбуслари учун чақимчи камерадош билан яшаш қандай ёқимсиз… Собиқ ...