UzPoster
24 yanvar 2019

100 ming so‘mlik yoki “bir mammad, ikki mammad”…

Markaziy bank Navro‘z arafasida yuz ming so‘mlik banknotlarni muomalaga kiritishi haqida bildirib, bundan qulayliklar yaratish, pullarni tashish xarajatlarini kamaytirish, bankomatlar samaradorligi ko‘zlanganini aytmoqda.

Ammo bloger Eldar Asanov o‘z blogida Ozarbayjon tajribasidan misol keltiradi.

Asanov formati: Inflyatsiya masalasida

Ozarbayjon manati ham 90-yillarda va 2000 yillar boshida kichikroq inflyatsiyani boshdan kechirgan. O‘shanda 10 ming va ming nominalli banknotalar chiqarilgan. Odamlar “ming”, “o‘n ming” deyishga erinib, banknotalarga nom qo‘yib olishgan: 250 manat — qiz qal'asi (qız qalası, banknotada Bokuning shu nomli mashhur tarixiy obidasi tasvirlangan edi), 500 manat — nizomiy (nizami, kim tasvirlanganini tushundingiz), ming manat — mamademin yoki mammad (məmməd, Mamadamin Rasulzoda tasviri tushirilgan), 10 ming manat — shirvon (şirvan, Shirvonshohlar saroyi tasvirlangan).

U yillarda Boku bozoriga chet ellik odam kirib qolsa, ozgina aylanib, narx-navoni tushunmay chiqib ketardi. Aytaylik, kimdandir narx so‘rasangiz, u “besh shirvon bir nizomiy” derdi, bu 50 500 manatligini tushunishga vaqt va ko‘nikma talab qilinardi. Yoki bo‘lmasa, aytaylik, kurtka sotvolaman desangiz, yuz ellik besh shirvon to‘lashingizga to‘g‘ri kelardi (qanchaligini o‘zingiz hisoblab oling, erindim). Hozir ham ozarbayjonlar “bir mammad, ikki mammad” deb hazillashib yurishadi.

2006 yil 1 yanvarida mamlakatda denominatsiya o‘tkazilib, 5 ming manat 1 manatga tenglashtirildi. Ungacha 100 dollar taxminan 50 ming manatga (yoki besh shirvonga) teng edi, hozir esa bankka 100 dollar topshirib, 176 manat olasiz.

Darvoqe, yana masxara bo‘lib ketmasin deb yangi banknotalarga odamlarning va tarixiy binolarning suratlari joylanmay qo‘ygan.

Eldar Asanov,
Telegram blogeri

Tag‘in o‘qing
26 mart 2018
Namanganning Pop tumanida 25 mart kuni mobil telefonni hojatxona chuquridan olmoqchi bo‘lgan ikki kishi o‘ldi. Voqea kechqurun soat 22.00 ...
18 noyabr 2019
Qadimgi va zamonaviy demokratik tuzumlarda ijtimoiy ahamiyatga molik masalalar ko‘pincha ovoz berishga murojaat bilan tugaydi. Fuqarolar o‘zlari xohlagan o‘zgarishni ...
13 aprel 2017
“Oila va jamiyat” gazetasi (12.04) prezidentning pensionerlarga metroda yurishni (10.00 dan 16.00 gacha) tekin qilib qo‘yganidan “minnatdor” keksalarning “katta ...
20 aprel 2018
An'anaviy taksiga muqobil, oddiy kirakashlarga boyish imkonini beradigan Uber taksi xizmati shu kungacha dunyodagi minglab o‘zbeklarni badavlat qildi. Shu ...
Bloglar
2 iyul 2020
6-sinfda o‘qirdim, Kampuchiyada davlat to‘ntarishi bo‘lib hukumatga Pol Pot rahbarligidagi “Qizil kxmerlar” kelganini, ular butun ...
25 iyun 2020
​​Xalqaro press-klubda matbuot anjumani bo‘lib o‘tibdi, unda Inson huquqlari bo‘yicha Milliy markaz direktori Akmal Saidov ...
21 iyun 2020
(bo‘lgan voqea) Tarjimon sifatida Rossiyaning militsiya bo‘limlaridan biriga chaqirishgan edi. Bo‘limda jinoyatchi sifatida gumon qilingan ...