Кўзқараш
15 апрел 2019

Бошқалар…

Ўтган асрнинг 80-йиллари сўнггида мамлакатда эрк ва демократия учун бошланган жабҳада кўплар қатори жавлон ураркан, мен учун ҳам Бертольд Брехтнинг “Ортимиздан келар бошқалар!” деган машҳур сўзлари шиор бўлганди. Биз фақат бошлаб берамиз, “Ортимиздан келар бошқалар, кўпроқ бўлар сабри уларнинг, эпчиллиги ва қатъияти…”, деган бир самимий илинж бор эди.

Максимализм отига минарканмиз, ортга қарамас, бироқ ортимиздан гурас-гурас оломоннинг келаётганига ишонардик. Устоз Рауф Парфи таъбири билан “Бизникилар келяпти”, деб қўярдик.

Бироқ вақт ўтиши билан “Бошқалар” деган сўз бутунлай бошқача мантиқ касб этди. Маълум даврга келиб менда “Улар бошқалардир”, деган бир собит гумон уйғонди.

Улар – троллар, манқуртлар, моховлар, бир ҳовуч оломон, нархи уч пул хоинлар, хуллас, оёқни қўлга олиб, ортга қарамасдан узоққа қочиш керак бўлганлар, улар биздан эмас, улар бошқалардир…

Бу тенденция давр ўтган сари шиддатли авж олди, кекса ҳуқуқ ҳимоячиси Толиб Ёқубов таъбири билан айтганда, бу ижтимоий тармоқлардаги “доимий жанжал фони»га айланди.

Энди бир зеҳн солиб ўйлаб кўринг, биз “бошқалар” дея атаётган одамлар биз ҳақдаям айни биз каби ўйлашлари табиий эмасми? Ахир уларга ҳам бизники каби ақл ва билим берилган. Улар кўзимизга «олабўжи» кўринган сайин биз ҳам уларнинг кўзига ҳусндан бенасиб, cассиғу бадбўйликда танҳо троллар бўлиб кўринмаймизми?“

Санаб бера оласизми менга, ўзбеклар орасида, ўзини атеист ва демократ санаганлар орасида ёки ўзларини тақводору насроний, исломийлардан ва ўз динларининг қайсидир мазҳабларидан дея ажратувчи гуруҳлар ўртасида қанча ихтилофлар борлигини?

Улардан ташқари, ўзларини байналминалу ёда миллатпарвар атаганлари қанча-ю, юқоридаги гуруҳлардан ўзини олиб қочиб, ўзга қавмдан ёки миллатдан эканини писанда этиб панада ўтирганлари қанча?

Ва ниҳоят, “Улар бошқалардир” ёки “Биз бошқалармиз” деган фикр янги бир секта, шовинизм ёки ирқчиликнинг ибтидоси эмасми?

Тағин билмадим, ҳар ҳолда бугунги бошқалар – биз билган илгариги, бизга эргашган бошқалардан бошқача, улар бизни қуваётган ёки ўзимиз ёнимиздан қуваётган бошқалардир.

Қудрат Бобожон,
eltuz.com, 2015 йил 15 сентябрь

Тағин ўқинг
2 декабр 2016
Айрим вилоят газеталари эҳтиёткорлик билан имкон қадар дадилликка қўл ураётганга ўхшайди. Самарқандда чоп этиладиган «Зарафшон» газетасининг интернетдаги саҳифасида бу ...
29 октябр 2018
Сўнгги олинган хабарга кўра, «Америка овози» радиосининг Истанбулда ҳибсга олинган, Малик Мансур тахаллуси остида ишлайдиган 49 ёшли мухбири Абдумалик ...
7 декабр 2017
АҚШ Давлат департаменти; АҚШ Адлия департаменти; Бирлашган қиролликнинг Ҳамдўстлик ишлари ва ташқи ишлар вазирлиги. Марказий Осиёда инсон ҳуқуқлари уюшмаси, ...
9 январ 2017
“Фарғона ҳақиқати” бош муҳаррири Набижон Собировнинг ишдан олинишига сабаб, Элтуз манбасига кўра, ҳорижий интернет нашрларида Фарғона вилояти шаънига айтилаётган ...
Блоглар
22 апрел 2019
Қадимги туркий тилнинг иккита асосий алифбоси бор — Ўрхун-Енисей (кўктурк, руник) ёзуви ҳамда уйғур алифбоси. ...
19 апрел 2019
Фолбинларга ишонмайман, лекин уларнинг бизнес моделига қойил қоламан. Бир қарашда келажакни таваккал айтиб, мижозни бунга ...
18 апрел 2019
Аврангзеб (тож безаги) дея тарихга кирган Абул Музаффар Муҳиддин Муҳаммад Оламгир (1618—1707) Ҳиндистонда Буюк мўғуллар ...