Asosiy mavzular
10 fevral 2019

Turk seriallariga nafrat negizidagi illyuziya

O‘zbek jamiyatidagi muhofazakor qatlamning turk seriallariga qarshi «jihodi»ning ajablanadigan joyi yo‘q. Aslida bu masalaning ildizi psixologik mavzu. An'anaviy muhofazakorlarning bu ruhiy holati ularning shuuri ostida yashiringan fantaziya va illyuziyaning reallik bilan to‘qnashuvidan kelib chiqadi.

Masalan, Erdo‘g‘on Turkiyasi tasavvurida bir xil hayot tarzidagi an'anaviy jamiyat mavjud. Yoki ular shunday bo‘lishini, shunday ko‘rmoqni orzulaydilar. Lekin real hayot boshqa, turk jamiyatining aksari o‘zini g‘arb madaniyatining ajralmas bir parchasi deb biladi. Hatto dindorlari ham.

Ya'ni Turkiya ko‘p madaniyatli, rangli kosmopolit bir jamiyat. Shuning uchun bu toifaning turk seriallarga qarshiligida asosiy negiz “axloq” emas, balki bu seriallarning manbasi.

Ular xayollarida tasavvur etganlari, ideallashtirilgan islomiy madaniyat o‘chog‘idan kelayotgan axborotni hazm qila olmayaptilar, xolos. Bu «tolibon» kallalar o‘zlari yaratgan illyuziyada yashaydilar, kayflari tarqalgach, har tarafga nafrat sochadilar.

Turkiyada axloq normalari o‘zbeklarnikidan, albatta, farqli. Hatto islomiy, muhofazakor guruhlar orasida ham bizning o‘zbek “ma'naviyatchilar” uchun dahshatli tuyulgan manzaralar normal holat hisoblanadi. Eng muhimi, ijtimoiy-madaniy ma'noda ochiq bir jamiyat hisoblangan Turkiya xalqida samimiyat bor, riyokorlik yo‘q.

Har xil niqob orqasiga yashirinib, “axloq” posbonligi qilishmaydi. Bizdagi an'anaviy, nisbatan yopiq jamiyatlarda esa “usti yaltiroq” bo‘yalgan axloq normalari mavjud. O‘g‘ri ham, buzuq ham boshqasiga, o‘z doirasidan bo‘lmaganlarga ma'naviyat va'zi berishga intiladi. Bu riyokor “madaniyat” posbonlarining oqimga qarshi suzishidan boshqa narsa emas.

Dunyo o‘zgaraveradi, taraqqiyot davom etadi.

Bahodir Fayz
Eltuz.com

Tag‘in o‘qing
18 fevral 2020
«2017 yil yanvar oyida, ya'ni mening ozodlikka chiqib ketishimga sanoqli kunlar qolganida, biz oxirgi marta uchrashib suhbatlashdik. Bizning bu ...
23 may 2016
Havo isishi bilan siqilgan gazning birjadagi narxi arzonladi, biroq bu narxlarning axoliga dahli yo‘q. So‘nggi oylarda birja bozorida siqilgan ...
8 avgust 2016
Rassom Kirpi har yili bo‘ladigan ayni holat, abituriaentlarning bunker, paravoz va shpargalka kabi vositalaridan foydalaninishini hajv qiladi. Bu yil ...
27 sentyabr 2017
Axmadjon Odilov 27 sentyabr kuni ertalab, soat 5.30 da 92 yoshida olamdan o‘tdi. Janozasi G‘urumsaroyda soat 4 da bo‘lishi ...
Bloglar
15 avgust 2022
Taniqli siyosat arbobi va shoir Muxammad Solih suhbatining davomida sevimli ayoli Oydin xonim bilan kechirgan ...
10 avgust 2022
Taniqli siyosat arbobi va shoir Muxammad Solix bilan may oyida o‘tkazilgan bu suhbat bevosita Eltuz ...
20 iyul 2022
O‘zbek xalqi kimga, qaysi rejimga qaram bo‘lib kelgan ediki, endi u o‘zini ozod, erkin millat ...