UzPoster
9 май 2022

Мустақиллик тарихини видеога олган шахс

Абдулазиз Маҳмудов бир неча бор мендан видео интервю олишни сўраган. Бунга вақт ҳам, истак ҳам бўлгани йўқ. Мен унинг кимлигини билмасдим.

Аммо мен бугун унинг 71 ёшида вафот этганини билдим, режиссёр, сценарий муаллифи ва оператор сифатида 80-йилларнинг охири ва 90-йилларнинг бошидаги барча энг муҳим воқеаларни суратга олганини англадим.

Ютубдаги каналини очиб томоша қиларкан, 1989 йили «Ўзбекистон» меҳмонхонаси олдида ўтган ўзбек тили ҳимоясига бағишланган намойиш акс эткан лавхалардан кўзимни узолмадим. Кадр ортида Абдулазиз Маҳмудовнинг ўзи зиёлиларча юмшоқ овозда милицияга ўзининг кимлигини таништирмоқда: СССР кинематографчилари уюшмаси аъзоси, драматург, режиссёр, сценарист. Шу жавоб боис милиция уни ҳибсга олишга журъат эта олмади.

Унинг архивидаги кейинги ленталар эса кўплаб шахслар ва уларнинг эҳтирослари билан тўла. У атрофда кечаётган воқеалар, бутун тарихимизни хотира сифатида қолдирди. Мана Афғон урушидан қишлоғига 200 рақамли юк сифатида қайтган йигитнинг дафн маросими;  Мухолифатнинг дастлабки қурултойлари, бир вақтлар бизда «Эрк» ва «Бирлик» партиялари бўлганини ҳозир ким эслайди? Мана бу ерда эса Мустақиллик ғояси муҳокамаси, илгари сурилаётган талаблар.  

Маълум бўладики, бу инсон 30 йил аввал юз берган мамлакатимизнинг янги тарихини акс эттирган тасмаларни сақлаб, бизгача етказган. Ҳеч қачон бизга кўрсатилмаган воқеалар. Эринмасдан, ёш авлодлар учун Ютуб каналига жойлаган…

Ижодий фаолияти давомида у 60 дан ортиқ номдаги ҳужжатли, илмий оммабоб фильмларни тасвирга олди.

Ҳужжатли фильмларнинг бир мунча машҳурлари: «Юзма юз», «Қайтиш», «Замондошлар», «Ер эгаси», «Паркентда қон тўкилди», «Ўзбеклар иши», «Фарғона фожиаси», «Ўтмиш ва келажак ўртасида», «Ёввойилар», «Норасмийлар», «Шоҳимардондаги учрашув», «Амир Темур соясида», «Халқ депутати», «Президент қабулхонаси», «Халқ сўзи» ва бошқалар.

Рахмат Абдулазиз ака. Сиз билан танишиш учун икки соат вақт топа олмаганим учун мени кечиринг. Мен бундан ҳозир оғир уятдаман.

Худо рахматига олсин. 

Азиза Умарова

Smartgov Consulting компанияси ижрочи директори

Тағин ўқинг
1 январ 2020
Ўзбек ҳукуматининг Россия қарамлигига интилиши фонида мамлакатда газ тақчиллиги 2019 йили ҳам давом этди. Россиянинг «Лукойл» компаниясидан Ўзбекистоннинг 600 ...
5 январ 2022
Қозоғистонда 2 январь куни ёқилғи нархлари икки баробар ошиши сабабли бошланган ғалаёнлар ортидан ҳукумат истеъфога чиқарилди. Президент Қосим Жомарт ...
17 январ 2021
Шоира Гулчеҳра Нуруллаева билан суҳбат, 1988 йил. — Гулчеҳра опа, ҳозир қайта қуриш даврида яшаяпмиз. Суҳбатимизни шу мавзудан бошласак. — Мен қайта қуришни ўзим учун янгилик деб билмайман. Энди ўйласам, уруш йиллари қандайдир «хундори» тайёрлаб, маҳалламиз болаларини текинга даволайдиган отам, сўнгги бурдани «нон»лаб ортидан эргашибюрган қизига эмас, қўшнининг очдан ўлаётган боласига олиб чиққан онам қайта қуриш одамлари эканлар. Бир воқеани эсласам, кўзимга ҳали-ҳали ёш қалқади. 1956 йил. Ўнинчини эндигина битирганман. Мактабимиз директори Ҳафиз Енгаличев менга: — Сени Москвага, МГУга ...
29 апрел 2017
Ўзининг икки саҳифасини тўлиқ тез ёрдам хизмати фаолиятига бағишлаган “Оила ва жамият” газетаси (26.04) тиббиёт тизимидаги жиддий бир муаммони ...
Блоглар
20 июн 2022
1990 йил 20 июнда Ўзбекистон ССР Олий Совети томонидан Мустақиллик декларацияси қабул қилинган эди. Мамлакат ...
17 июн 2022
Биз нима учун ўзбек жамиятида «аёллар ҳуқуқи» деб гапирамиз ва бу кўпчиликка ёқмайди?Бунинг сабабларини билиш ...
7 июн 2022
(Таниқли шоир ва сиёсатчи Муҳаммад Солиҳнинг “Императив” китобидан 54-қисм. Аудиокитоб матнини муаллифнинг ўзи ўқиган) АМАЛ ...