Асосий мавзулар
14 декабр 2022

Баҳодир Файзи, АҚШ: Қуёшни шиша ичига сиғдирган америкалик олимлар

Ўзбекистондаги энергетика соҳасидаги абсурдликлар, путиноид ўрисқуллар ва дин тужжори толибон каллаларнинг қора фонида Америка олимларидан дунёни севинтирувчи бир хушхабар. 

Бу хабар, бизни зимистондаги ўғри амалдорлар, саводсиз дипломлилар, дин сотар имомберди ва кўр-муридларининг қора дунёсига океан ортидан порлаётган маёқдак кўринади. 

Бу маёқ ишиғи бошқа зимистонларни ҳам бир кун келиб ойдинлатишига умид тилаб қоламиз. Гарчи , Рассом Туз оға уларнинг лойиқлигини баъзан савол остига олсалар ҳам. 

Хуллас , янгиликка қайтсак. 

Калифорниядаги Лоуренс Ливермор Миллий лабораториясида термоядровий (fusion) энергияни ўрганаётган олимлар қуёш энергиясини лабораторияда қайта ишлаб чиқаришда (replicate) узоқ кутилган маррани босиб ўтганликларини эълон қилишди. 

Олимлар термоядровий реакция асосида қуёш ва юлдузларни порлашига олиб келадиган ядро реакцияси келажакда асосий энергия манбаи бўлиши мумкинлигини исботлашди. 

Бу тарихий ютуқ америкалик олимларнинг 60 йилдан бери давом этиб келаётган илмий изланиш ва тажрибалари натижасида амалга ошди. Бу кашфиётнинг инсоният кежаги учун энг асосий таъсирларидан бири, иқлим ўзгаришини, дунёмизниниг исинишини тўхтатишдаги ролидир. 

АҚШ Энергетика вазири Женнифер Гранҳолм хоним бу тарихий кашфиётига бағишланган матбуот анжуманида: “Бу тажриба – 21-асрнинг энг буюк илмий ютуқларидан бири. Бу бизга биринчи марта фақат юлдузлар ва қуёшда учрайдиган шароитларни такрорлаш, қуёшдаги энергияни лабараторияда ишлаб чиқиш имконини беради. Ушбу муҳим босқич бизни углеродсиз, тоза ва тугамайдиган термоядровий энергиянинг инсоният келажаги учун тақдим этиш имконини берди. Бу энергиядан ишлаб чиқариш, транспорт ёқилғилари ва оғир саноатни қувватлантиришда фойдаланиш мумкин. Бугун биз бутун дунёга Америка буюк илмий ютуқни амалга оширганини айтмоқдамиз, бу янгилик бир бурилиш нуқтасидир”, деди. 

Фусион ёки термоядро энергияси нима ўзи, нима билан ейилади дегувчилар учун маълумот: иккита енгил, кичик ядрони бирлаштириб, битта оғирроқ ядро ҳосил қилинади ва бу жараёнда катта миқдорда энергия ҳосил бўлади. Худди қуёш ва юлдузлардаги портлашлар дунёни ёритгани каби. Яъни тугамас энергия. 

Қолган маълумотни Рассом Туздан сўраб оласизлар. 

Демакки, билим дунёни қутқаради. Билимга ишонинг, билимга этиқод қилинг.

Баҳодир Файзи, AҚШ

Тағин ўқинг
23 апрел 2018
Айни кунларда Тошкентдаги умумтаълим мактабларида турникет ўрнатиш кенг кўламда, аксарият ҳолларда мажбурий тарзда бошлаб юборилган. Хабарларга кўра, мактабларга турникет ...
22 май 2019
Малика Собирова 1942 йилнинг 22 майида ўзбек найчиси Абдураҳим Собиров ва осетиялик шифокор Мадина опа оиласида туғилиб, ëшлигидан нафосатга ...
2 март 2020
Мансур Мировалев АҚШ давлат котиби Майк Помпео Марказий Осиё раҳбарларини қатағонларни қоралашга чақирган бўлса-да, экспертларнинг таъкидлашича, Пекиннинг минтақадаги таъсири ...
1 сентябр 2023
“Кучлилар кечира оладилар” деган ибора ҳар доим мени боши берк кўчага тиққан. Яъни, агар «заиф» ёмонлик қилса, кучлилар мийиғида ...
Блоглар
23 январ 2025
Ўзбекистон мудофаа вазири Холмухаммедов босқинчи газанда Россия билан 2026-2030 йилларда ҳарбий соҳада стратегик ҳамкорлик дастури ...
20 январ 2025
Ўзбекистон президенти уйида йиртқич ҳайвон¸ илон ва хашаротларни боқадиганлар жазоланиши ҳақидаги қарорни 16 январь куни ...
12 январ 2025
Турли мавзуларга ўз қараши билан фарқланадиган блогер Кирпи Президентнинг 380-сонли қарори асосида 1000та китобнинг ўзбек ...